Kuyutorman.com


Fantastik Kurgu ve Edebiyat Alanı
Zaman: 08 Eyl 2010 13:19

Orta Dünya & Númenor Kütüphanesi » Mekanlar » Mordor

Tarihler:

 İkinci Çağ'ın 1000li yıllarında bulundu. İkinci Çağ'ın 3441 ve Üçüncü Çağ'ın 1980 yılları arasında Gondorluların kontrolüne girdi. Üçüncü Çağ'ın 3119 yılında Sauron'un hükümdarlığına son verildi.

Konum:

 Gondor'un doğusu

Anlamı:

 Kara (karanlık) diyar

Kullanılan Diğer İsimler:

 Kara Diyar, Kara Ülke, Karanlık Diyar

Özet:

 Birinci Çağ'ın sonlarında Orta Dünya'nın kuzeylerindeki şer yuvalarının yıkımının ardından Sauron, güneye ilerleyerek kendisine yeni topraklar aramaya başladı. İkinci Çağ'ın ilk milenyumunun sonlarında kendisine dağlarla çevrili, doğal koruma sağlayan bir yer seçen Sauron, buraya muazzam kalesi Barad-dûr'u inşa etti. Sauron'un bu bölgeye yerleşmesinin ardından buraya Mordor (Kara Diyar) denmeye başlandı. Bölgenin Sauron'un gelişinden öncesindeki geçmişine dair herhangi bir kayıt bulunmamaktadır.

Son İttifak Savaşı'nda Sauron'un aldığı yenilginin akabinde bölge Gondor'un kontrolüne geçti. Gondorlular şer varlıklarının ülkeye geri dönmesini engellemek adına burada istihkâmlar inşa ettiler; bu istihkâmların en büyük ve görkemlisi, Gölge Dağları'nın çıkıntısına inşa edilen Minal Ithil (daha sonraları Minas Morgul olarak anılacaktır) idi. Gondor'un gücünün zayıflamasıyla birlikte bölge bir kez daha Düşman'ın eline geçti; iki bin yıllık Dikkatli Huzur Dönemi'nin ardından Nazgûl bölgeye geri dönerek Sauron adına bölgeyi ele geçirdi. Sauron'un kendisi ise o dönemde Kuyutorman'daki Dol Guldur'da bulunmaktaydı ve Yüzük Savaşları'ndan yaklaşık yetmiş yıl öncesine kadar kendini açığa vurmaktan kaçındı.

Bu savaşta, Yüzük'ün Kıyamet Çatlakları'na atılmasıyla birlikte Sauron'un gücü mağlup edildi ve Mordor Diyarı bir kez daha Güney Krallığı'nın komutasına girdi.

Harita - Coğrafya - Tarihçe - Kronoloji - Sözcük Bilgisi - Kaynakça


HARİTA

Mordor coğrafi haritası için tıklayınız.

Crossing of Poros: Poros Geçişi
Dead Marshes: Ölü Bataklıklar
Sea of Núrnen: Núrnen Denizi

COĞRAFYA

Mordor, Anduin'in kaynağından uzaklarında aktığı, Anduin'in doğusunda yer alan bir bölgedir. Bölgenin doğusunda Rhûn, güneydoğusunda Khand, güneyinde Harad ülkeleri bulunmaktadır. Batıda ise Anduin Nehri ile Mordor arasında kalan, Gondor topraklarına bağlı Ithilien bölgesi bulunmaktadır. Nehrin batısında ise kadim şehir Minas Tirith yer almaktadır.

Mordor yaklaşık olarak 175.000 milkarelik bir alanı kaplamaktadır. Kuzeyinden güneyinde 350 mil, doğusundan batısına yaklaşık 500 millik bir alana uzanmaktadır. *

Mordor'un kuzey sınırında Kül Dağları (Ered Lithui), güney ve batı sınırlarında ise Gölge Dağları (Ephel Dúath) yükselmektedir. Mordor'un doğu sınırı ise herhangi bir yerşekli ile çizilmemiştir. Fakat Mordor ile ittifak halinde bulunan Rhûn - Doğu Diyarı - Mordor'un doğusunda başlamak üzere millerce kuzeye ve doğuya uzanmaktadır. Dolayısı ile bir düşmanın doğu sınırlarından Mordor'a sızma ihtimali imkansıza yakındır.

Mordor'un giriş çıkışları esasen Kara Kapı'dan yapılmaktadır. Burası Mordor'un ana girişidir. Mordor'un kuzeybatısında, Kül Dağları ile Gölge Dağları'nın birbirine uzandığı Cirith Gorgor geçidine inşa edilmiş olan Kara Kapı son derece iyi korunmaktadır. Kara Kapı Mordor ordularına katılmak için gelen askerleri, sayıları ne kadar fazla olursa olsun bir sorun yaşanmadan içeri alabilecek büyüktedir ve tamamı çeliktendir. Kapı'nın her iki tarafındaki yükseltilere inşa edilmiş Diş Kuleleri'nin ise millerce uzaktan Mordor'a yaklaşan bir yabancının görülebileceği kadar geniş bir görüş alanı vardır.

Kara Kapı'dan içeri giren bir ork, kendisini yüksek dağlarla çevrili Udûn'un derin vadisinde bulur. Udûn'da Mordor savunması için gerekli olabilecek çok sayıda derin cephanelik ve tünel bulunmaktadır. Bu cephanelik ve tüneller, içerisinde çok sayıda silahı ve savaş teçhizatını barındırmaktadır. Udûn'un çevresi boyunca inşa edilmiş birkaç kale ve çok sayıda gözetleme kulesi bulunmaktadır. Bunlardan en muazzamı kadim Durthang Kalesi'dir. Udûn'u geçen ork, kendisini Mordor'un çorak topraklarını barındıran Gorgoroth düzlüklerine ulaştıracak olan İsen Ağzı'nda bulur. İsen Ağzı oldukça sığ ve doğal koşullarla oluşmuş bir geçittir. Geçidin bir tarafından diğer tarafına geçmek, yalnızca buraya kurulmuş köprü vasıtasıyla gerçekleşmektedir.

Mordor'un bir başka girişi Kara Kapı'nın yaklaşık 90 mil güneyinde bulunur. Gölge Dağları'nın eteklerindeki Morgul Vadisi boyunca uzanan bir yol, kişiyi Morgul Geçidi'ne ulaştırır. Yol üzerinde yükselen, Nazgûl Efendisi'ne ev sahipliği yapan Minas Morgul ise bu yolun güvenliğini sağlamaktadır.

Mordor'a giden bir başka yol ise, diğer iki yoldan daha az bilinmektedir. Yol, Morgul Vadisi'nden Düz Merdiven ve Döner Merdiven vasıtası ile Gölge Dağları'nı tırmanmaktadır. Merdivenler Gölge Dağları'nın yükseltilerinde bir tünele bağlanır ve bu tünel örümcek Shelob'un barınağıdır. Shelob'un İni'nin diğer tarafında ise, Cirith Ungol Geçidi'ne gözcülük eden Cirith Ungol Kulesi bulunmaktadır. Bu kulenin surları etrafından geçen yol, dağlardan aşağı inerek Morgul yoluna bağlanmaktadır.

Gölge Dağları'nın Mordor'a bakan tarafında, Morgul Geçidi ile Kara Kapı arasında Morgai denilen sivri uçlu tepeler vardır. Morgai en azından 1500 ayaklık yüksekliktedir. ** Morgai tepelerinde, çağlamasa da hayat belirtileri gösterircesine akan küçük akarsular bulunmaktadır fakat bu suların tadları acıdır. Morgai'de bazı bitki çeşitleri de hayatta kalma mücadelesi vermektedir; bunlar bodur, çelimsiz ağaçlar, yosunlar, çalı öbekleri ve solgun böğürtlen çalılarıdır. Morgai'de kırmızı göz biçimli lekeleri olan boz, gri, siyah renkli sineklere de rastlamak mümkündür.

Morgai'nin Mordor'un içlerine uzanan eteklerinde ise tüm çoraklığı ile Gorgoroth düzlükleri uzanmaktadır. Gorgoroth, verimsiz ve yaşam kaynaklarından yoksun bir ovadır. Gorgoroth'da herhangi bir su kaynağı yoktur ve burada hiçbir bitki yetişmez. Gorgoroth'un yüzeyi kraterlerin ve çatlakların oluşturduğu kül ve kayalarla kaplıdır. Çatlakların pekçoğundan zaman zaman dumanlar püskürmektedir.

Gorgoroth düzlüğünün orta kesimlerinde volkanik Hüküm Dağı tek başına yükselmektedir. Hüküm Dağı'ndan yayılan duman ve buhar bulutları Gorgoroth'un üzerindeki gökyüzünü örtmekte, soluk alıp vermeyi zorlaştırmakta ve Mordor'u karanlık bir ülke haline getirmektedir.

Hüküm Dağı'nın yaklaşık 30 mil doğusunda, Kül Dağları'nın çıkıntısının sonlarına kurulmuş olan muazzam kule Barad-dûr bulunmaktadır. Sauron, Mordor'a Barad-dûr'dan hükmetmektedir ve bu çorak diyarı, Barad-dûr'un en tepesindeki Göz Penceresi'nden izlemektedir. Yedi palantirden biri olan İthil Taşı da Barad-dûr'da bulunmaktadır. Barad-dûr'un doğusunda ise Lithlad adı verilen külle kaplı ovalar bulunmaktadır.

Mordor'da Sauron'un hizmetkarlarının kullandığı pek çok yol bulunmaktadır. Kuzeybatıda Kara Kapı'ya, Barad-dûr'a ya da Morgul Geçidi'ne giden yollar birleşmektedir. Yol boyunca, Mordor ordularının kullanımı için su kuyuları bulunmaktadır. Güney Mordor'da da benzeri yollar görebilmek mümkündür.

Mordor'un kuzeybatısında demirhaneler ve maden ocakları gibi endüstri alanları varlık gösterirken, Nurn denilen güney kesimlerde ise tarım ön plandadır. Bu bölge de dört akarsu varlık gösterirken, akarsuların hepsi sularını bir iç deniz olan Núrnen Denizi'ne taşımaktadır. Sauron'un köleleri güneydoğudaki bu denizin çevresinde Sauron'un orduları için gerekli yiyecekleri yetiştirmektedirler.

Mordor'da insanların köle olarak kullanılmasına rağmen, bazı acımasız ve şeytanı insanlar Sauron'un en önemli hizmetkarları arasındadır. Buna örnek olarak Barad-dûr'da yaşayan Sauron'un Ağzı verilebilir. Mordor'da yaşayan ırkların en baskını ork ırkıdır. Orkların büyük çoğunluğu Morgai'deki kamplarda ya da Udûn vadisinin etrafındaki karargahlarda yaşamaktadır. Mordor'da yaşayan bir başka halk trollerdir. Ayrıca Sauron'un kendi güçleri ile geliştirdiği Olog-hai denilen üstün trol sınıfı da Mordor'da yaşayan bir başka kitledir. Mordor'da ayrıca Sauron'un ölümcül hizmetkarları için korkunç binekler yetiştirilmektedir. Bu bineklerin en önemlisi, Nazgûlların kullandığı kanatlı bineklerdir.

* 1 mil = 1852 metre
** 1 ayak = 30.48 santimetre
Başa Dön

TARİHÇE

Mordor, Orta Dünya'nın II. ve III. Çağları boyunca Sauron'un hükmettiği bir yer oldu fakat Mordor'un ilk yerlisi Sauron değildi. Sauron'un Mordor'a gelişinden yıllar önce Örümcek Shelob Gölge Dağları'ndaki tünellerde yuvalanmış ve burada sessizce avını beklemekteydi. Daha kadim zamanlarda, Mordor'da pekçok yaratığın yaşamış olduğu tahmin edilmektedir.

Sauron, Mordor'da II. Çağ'ın yaklaşık 1000 yılında hüküm sürmeye başladı. Ülkenin etrafını üç taraftan çeviren yüksek sıradağlar ülkeye savunma açısından doğal bir avantaj sağlamaktaydı. Sauron'un Mordor'a geldiği zamanlarda Orta Dünya kıyılarını keşfetmeye başlayan Númenorlular da hesaba katılırsa, Sauron'un bu bölgeyi seçmesi oldukça mantıklı bir tercihti. Fakat Sauron'un Mordor'u seçmesindeki esas sebep Hüküm Dağı idi. Demircilik konusunda oldukça maharetli olan bir zanaatçı olan Sauron, yanardağın hiç sönmeyen ateşlerinden ve lavlarından yararlanmak için Mordor'a oldukça büyük demirhaneler inşa etmeye başladı. Hemen akabinde de kendi yerleşeceği yer olan Barad-dûr - Karanlık Kule'nin inşasına başlandı ve pek çok şer yaratığı Mordor'a akın etmeye başladı. Mordor gün geçtikçe daha korkutucu ve güçlü bir ülke halini alıyordu.

Sauron 1200lü yıllarda Mordor'dan ayrılarak Eregion'a geldi ve buradaki elf demircilere, Valar tarafından yollanan bir elçi olduğunu söyleyerek onları kandırdı. Zamanla elf demirciler, demircilik konusunda Sauron'dan pek çok bilgi edindiler ve 1500lü yıllarda Güç Yüzükleri'ni dövmeye başladılar. Bu olayların ardından Sauron Mordor'a geri dönerek elf demircilerin dövdüğü tüm Güç Yüzükleri'ne hükmedebilmek adına 1600lü yıllarda Hüküm Dağı'nın ateşlerinde Tek Yüzük'ü dövdü.

Sauron Tek Yüzük'ü parmağına taktığı an elfler kandırıldıklarını farkederek yüzüklerini çıkardılar ve bunun üzerine Sauron 1693 yılında elflere savaş ilân etti. Mordor'da bir araya gelen güçler Eregion'a yürüdü ve şehir harabeye çevrildi. Sauron, daha sonraları ölümlü insanlara ve cücelere verilecek olan Dokuz Yüzük'ün tamamını ve Yedi Yüzük'ün altısını ele geçirdi. Batı güçlerinin bir araya gelmesiyle Sauron'un güçleri mağlup edildi ve Sauron yeniden Mordor'a döndü.

1800lü yıllarda Sauron yeniden Mordor ordularını güçlendirmeye ve kalabalıklaştırmaya başladı. Özellikle güneyden Haradrim'in ve doğudan Doğudölleri'nin Mordor komutasına girmesiyle ordu oldukça genişlemeye başladı. Fakat Sauron'un Mordor ordusuna getirdiği en büyük yenilik ise Nazgûllar idi. Eregion'da ele geçirdiği Dokuz Yüzük'ü güçlü ve tamahkâr insanlara dağıtarak, onları en korkunç hizmetkarları haline getirdi. Yüzükler'in güçleriyle çok daha güçlü bir hale gelen bu insanlar; eskinin kralları, büyücüleri ve güçlü savaşçıları oldu. Yüzükler bu insanlara ölümsüzlük kazandırdı fakat ölümlü bir yapıya kazandırılan bu özellik onların laneti oldu. Karanlık onların yanında ilerledi, ölümün gölgesi oldular.

II. Çağ'ın 3262 yılında Númenorlu Ar-Pharazôn, oldukça ihtişamlı bir ordu ile Orta Dünya'ya gelerek Mordor kapılarına yürüdü ve Sauron'a teslim ol çağrısında bulundu. Númenor ordusunu gören ve Númenor'un uzun boylu ve cüsseli deniz halkına karşı savaşla bir zafer kazanamayacağını anlayan Sauron kurnazlığa başvurarak hiçbir direniş göstermeden muazzam kulesi Barad-dúr'dan gelerek Ar-Pharazón'un esiri olmayı ve Númenor Adası'na götürülmeyi kabul etti. Sauron planlarını çoktan yapmıştı.

Sauron planlarını itina ile uyguladı ve en sonunda Númenor Hükümdarı'nı baştan çıkardı, halk ikiye bölündü. Adaya kaos hakim oldu ve şehir 3319 yılında Eru Ilúvatar tarafından yok edildi, haritalardan silindi. Sauron da şehrin yıkılışı sırasında Númenor'da idi ve o da felaketi yaşadı. Bedenini yitiren Sauron'un ruhu bedeninden ayrıldı ve yıkımdan kaçmayı başarabildi. 3320'de gizlice Mordor'a geldi ve burada ruhuna oldukça korkunç bir şekil verdi. Önceleri içinde tuttuğu kötülüğü bilge görüntüsü ile örtbas edebiliyordu fakat yeni hali tamamiyle kendi kötülüğünün dışa vurmuş haliydi. Bir daha hiçbir insanoğlunun gözüne hoş gelebilecek bir görüntüye sahip olamayacaktı.

Elendil, oğulları Isildur ve Anárion ve kendi maiyetlerinde belirli bir grup ile Númenor'un yıkılışından kurtularak Orta Dünya kıyılarına geldiler. Artık gidebilecekleri bir ülkeleri yoktu ve Orta Dünya'nın kuzeyinde ve güneyinde iki krallık kurdular. Kuzeydeki Arnor, güneydeki ise Gondor idi. Mordor'u denetim altında tutmak isteyen Númenorlular Gölge Dağları'nın bir çıkıntısına Minas Ithil'i inşa ettiler ve Isildur buraya yerleşti.

Hüküm Dağı'ndan yeniden alevlerin ve dumanların yükselmesiyle Sauron bir kez daha kendini göstermeye başladı. Sauron 3429 yılında Minas Ithil'i ele geçirdi ve Gondor'a yürümeye başladı. Şehirden kaçan Isildur yardım istemek için kuzeye, Arnor'a giderken Minas Anor'da bulunan kardeşi Anárion Sauron'u geri püskürttü ve Sauron Mordor'a geri çekildi. Bu olaylardan sonra oluşturulan İnsanların ve Elflerin Son İttifakı Gil-Galad ve Elendil'in komutasında Mordor'a yürüdü ve Kara Kapı önlerinde oldukça kanlı bir savaşa girişti. Dagorlad Meydan Savaşı denilen ve 3434 yılında gerçekleşen bu savaşta insanlar ve elfler galebe çaldı.

Bu kanlı savaşın ardından Mordor'a giriş yapan Son İttifak güçleri Barad-dûr önlerine kadar ilerleyerek kuleyi yedi sene boyunca kuşatma altında tuttu. Sauron'un kuşatmayı kaldırmak adına yaptığı tüm hileler, tüm numaralar Son İttifak ordularını geri döndürmeye yetmedi ve 3441 yılında kendisi bizzat Barad-dúr'dan inerek Gil-Galad ve Elendil ile dövüştü. Mücadelenin sonunda üçü de yenik düşmüştü. Isildur, Tek Yüzük'ü Sauron'un parmağından kesti ve Sauron ruhu bir kez daha bedenini terkederek Mordor'dan kaçtı. Daha sonraları ruhu Kuyutorman'da kendini belli etmeye başladı ve buraya Dol Guldur'u inşa etti.

Savaşın sonunda Barad-dúr yıkıldı ve Mordor ordularının büyük kısmı yok edildi, geriye kalanlarda dağıldı. III. Çağ'ın başında Gondorlular, Mordor'da güvenliğe çok önem vermekteydiler. Bu dönemde Minas Ithil tekrar bakıma alınarak yeniden eski günlerini andıran bir görünüm kazandı, Cirith Ungol ve Diş Kuleleri inşa edildi. Fakat zaman geçtikçe Mordor'dan gelecek tehlikeye olan inanç azaldı ve muhafızlar, Mordor'a gözcülük etme işini savsaklamaya başladılar. Doğu'dan esen ve veba mikropları taşıyan bir rüzgar Gondorlu pek çok insanın ölümüne sebep oldu ve bu Büyük Salgın'da en büyük zararı Mordor'un ileri karakol istihkâmları gördü.

Nazgûl Efendisi ve diğer sekiz Nazgûl bir araya gelerek 1980 yılında Mordor'a geri geldiler. Amaçları, efendileri Sauron için Mordor'u hazırlamak ve O'nun gelişini beklemekti. Şer yaratıkları Mordor'da bir kez daha görünmeye başladılar. Bahsi geçen dönemde oldukça hızlı ürüyorlardı ve sayıları her geçen gün artmaktaydı. Nazgûl, 2000 yılında Minas Ithil'i kuşattı ve 2002 yılında kaleyi ele geçirerek burayı yeni barınakları haline getirdi. Minas Ithil'in ismi Kara Büyü Kulesi anlamına gelen Minas Morgul olarak değiştirildi. Yedi palantírden biri olan Ithil Taşı da Nazgûl'un eline geçti ve ileriki zamanlarda Sauron Ithil Taşı'nı onlardan aldı.

2050 yılında Gondor'un son kralı Eärnur atını Minas Morgul kapılarına sürdü ve Nazgûl Efendisi'ne meydan okudu. Ölüm kokan şehre giren kral, bir daha geri dönmedi ve kimse tarafından görülmedi. Bu olayla birlikte Anârion'un soyu kurudu ve Gondor vekilharçlar tarafından yönetilmeye başladı.

2475 yılında sıradan bir orkun olabileceğinden çok daha güçlü ve gelişmiş bir yapıya bürünmüş bir grup Uruk, ilk defa Mordor'un dışında görüldü. Ithilien'i geçen Uruklar, Anduin üzerindeki şehir; Gondor'un başkenti Osgiliath'a girerek burayı ele geçirdi. Gondorlular Ithilien'in kontrolünü elde tutmayı başardılarsa da Osgiliath tam bir harabeye dönmüştü ve Gondorlular burayı terketmek zorunda kalmıştı. 2901 yılı başında Urukların saldırıları devam etmekteydi ve Ithilien Uruk işgali altında kalmıştı. Daha fazla dayanamayacaklarını anlayan Gondorlular'ın büyük bölümü burayı terkettiler.

2941 yılında Sauron Dol Guldur'dan sürüldü fakat Mordor O'nun gelişini beklemekteydi. Akabinde Sauron 2942 yılında gizlice Mordor'a döndü ve 2951 yılında varlığını açık açık gösterdi. Son İttifak ordularının yıktığı Barad-dûr'u yeniden inşa etti. 2954 yılında Hüküm Dağı'ndan bir kez daha alevler ve dumanlar yükselmeye başladı. Sauron; orklardan, doğu ve güneyin insan halklarından oluşturduğu ordusunu yeniden bir araya getirdi. Olog-hai denilen ve güneş altında da yaşayabilen troller bölgede baş göstermeye başladı. Fakat Sauron'un tam anlamıyla eski gücüne sahip olması için yapması gereken tek bir şey vardı; kaybettiği Tek Yüzük'ü bulmak.

Tek Yüzük'ü yıllar sonra bulan ve kendi ırkına nazaran çok uzun yıllar boyunca saklayan Gollum, 3017 yılında Mordor sınırlarında yakalandı ve Barad-dûr'da işkenceli bir sorguya çekildi. İşkence sırasında Gollum'un verdiği iki anlamlı kelime vardı: Shire ve Baggins. Sauron bu sözlerin ardından Gollum'u serbest bıraktı, Yüzük'ün Gollum'u çekeceğini ve Gollum'un Yüzük'ü arayacağından emindi. Sauron 3018 yılının Haziran ayında Yüzük'ü taşıyan Baggins'i bulması için Nazgûl'u Shire'a yolladı.

Ekim 3018'de Elrond'un Divanı'nda Frodo Baggins isimli hobbit, Yüzük'ü Mordor'a götürüp Hüküm Dağı'nda yok etmek için gönüllü oldu. Yüzük'ün yokedilmesiyle birlikte Sauron tüm gücünü yitirecektir ve büyük bir tehlike ortadan kalkacaktı. Divan'da Frodo'ya yol arkadaşlığı etmek için sekiz kişi daha seçildi fakat yolculuğun sonunda sadece Frodo Baggins ve Samwise Gamgee Mordor'a girebildi.

Hobbitler, Gollum ile Mordor yakınlarındaki Emyn Muil tepelerinde karşılaştılar. Frodo, Gollum'un daha önceden Kara Diyar'da bulunduğunu bildiğinden Gollum'u rehberleri olarak yanlarına aldı. 5 Mart 3019'te Gollum hobbitleri Kara Kapı'ya getirdi. Frodo Kapı'nın aşılmaz ve son derece iyi korunduğunu gördü ve Gollum'un Mordor'a farklı ve gizli bir yoldan girme teklifini kabul etti. Grup, Kara Kapı önünden ayrılmadan önce Mordor'a giriş yapan bir insan taburunun Mordor ordularına katılmak üzere Kara Kapı'dan giriş yaptığını gördü.

9 Mart'ta Gollum hobbitleri Gölge Dağları'ndaki Morgul Vadisi'ne getirdi. Aynı gün Sauron, Gondor'u haritadan silmek ve Númenorluların kadim şehrini yerle bir etmek üzere savaşı başlattı. Barad-dûr'dan yükselen kızıl işaret alevlerine, Minas Morgul'dan yükselen parlak mavi ışıklar yanıt verdi ve bu işaretle birlikte Minas Morgul kapıları açılarak uçsuz bucaksız bir ordu Minas Tirith'e yürümek üzere dışarı çıktı. Ordunun komutası ise insanların Kara Komutan olarak adlandırdığı Nazgûl Efendisi'nde idi. Sauron da Hüküm Dağı'nda oluşturduğu bulut ve duman tabakasını batıya yolladı, karanlık çatının altında kalanlar umutsuzlaşıyor, yürekleri korkuyla doluyordu. Bir gün sonra ise insanlar şafağı göremediler, Mordor'dan yayılan gölge batıyı esir almış durumdaydı. O güne Şafaksız Gün dendi.

Frodo ve Sam, Gollum'un rehberliğinde Gölge Dağları'ndaki Düz Merdiven'i ve Döner Merdiven'i tırmandılar. Gollum, hobbitleri merdivenlerin bittiği yerdeki tünele getirdiğinde, onlardan ayrılarak ihanetini belli etti. Tünel, büyük örümcek Shelob'un İni idi. Tünelde, Shelob hobbitlere saldırdı ve Frodo'yu iğnesiyle boynundan sokarak geçici olarak felce uğrattı.

Baygın halde yatan Frodo'yu Shagrat ve Gorbag adlı iki ork farketti ve orklar Frodo'yu Cirith Ungol Kulesi'ne götürerek esir ettiler. Kule'de, Frodo'nun mithril zırhı için orklar arasında çıkan kavgada Kule'deki orkların hemen hemen hepsi birbirini öldürdü. Sam, olağanca çabasıyla Frodo'nun Kule'de hapis tutulduğu yeri buldu ve onu kurtarmayı başardı. Fakat Shagrat Kule'deki dövüşten sağ çıkmayı başararak, Frodo'nun mithril zırhını ve üzerinden çıkan diğer eşyaları Barad-dûr'a götürerek Sauron'a ulaştırdı.

15 Mart'ta Mordor orduları, Pelennor Çayırları Savaşı'nda birlikte savaşan Gondor ve Rohan güçlerine karşı bir yenilgi aldı ve Sauron'un Gondor Kuşatması kaldırıldı. Fakat Sauron'un, hala Mordor'da tuttuğu on binlerce askerlik ordusu bulunmaktaydı, Gondor'a gelen ordu Mordor'un elinin yalnızca bir parmağıydı. Bunu göz önüne alan Batı'nın Komutanları, Kara Kapı'ya yürüme kararı aldılar. Amaçları Sauron'un Gözü'nü ve Mordor topraklarındaki askerleri kendi üstlerine çekerek, Frodo'ya zaman kazandırmak idi.

Frodo ve Sam, Cirith Ungol Kulesi'nden çıktıklarında vadilerin ve sivri tepelerin bulunduğu kuzeye, Morgai'ye yöneldiler. Frodo, Sauron'un hizmetkarlarının doğuya giden tüm yolları kontrol ettiğine ve o yönden bir geçiş yapılamayacağına inanmaktaydı. Hüküm Dağı ile doğu - batı çizgisinde aynı hizaya gelen hobbitler, 1500 ayak yükseklikteki bir uçurumun tam kenarına gelmişlerdi. Dağ yaklaşık 40 mil ötelerindeydi fakat aşağı inemediler, kuzeye yönelmeye devam ettiler. Gorgoroth ovaları Sauron'un Kara Kapı'ya yönelttiği askerlerle dolmuş durumdaydı.

Morgai'nin en kuzey ucuna gelen hobbitler, doğuya yöneldiler fakat Kara Kapı'ya yürüyen ork taburları tarafından farkedildiler. Cirith Ungol Kulesi'nde ölen orkların üzerinden aldıkları ork kıyafetlerini taşıyan hobbitler, orklar tarafından savaştan kaçan iki firari ork sanıldılar ve bir süreliğine orkların Kara Kapı'ya olan yürüyüşlerine katıldılar. Udûn girişinde orklar arasından çıkan karmaşadan faydalanan hobbitler, orklar arasından sıyrılarak yeniden doğuya yöneldiler.

Aynı gün Batı'nın Hükümdarları Kara Kapı'nın görüş alanı içerisine girdiler. Bir sonraki gün; 25 Mart'ta Sauron, Sauron'un Ağzı olarak bilinen elçisini yollayarak Batı'nın Komutanları'na şartlarını iletti. Elçi, komutanlara aynı zamanda Frodo'nun mithril zırhını göstererek, zırhın sahibinin Batılı Komutanlar teslim olana kadar Sauron'un esiri olacağını ve işkence göreceğini iddia etti. Gandalf'ın Sauron'un öne sürdüğü şartları reddetmesiyle birlikte Morannon Savaşı başlamış oldu.

Yüzük, dövüldüğü ocaklara yaklaştıkça ağırlaşıyor, taşınması zor bir yük haline geliyordu. Sam'in Frodo'yu Hüküm Dağı'nın yükseltilerine taşıdığı esnada Gollum bir kez daha ortaya çıktı ve hobbitlere saldırdı. Frodo ve Gollum Kıyamet Çatlağı'nın hemen dibinde Yüzük için dövüştüler. Mücadelenin sonunda Gollum, Yüzük'ü aldı fakat dikkatsizliği sonucu lavlarla kaplı çatlağa düştü ve Yüzük yok edilmiş oldu.

Yüzük'ün yokedilmesiyle birlikte Sauron'a karşı kesin zafer kazanılmış oldu ve Mordor'un hemen hemen tamamı yıkıntıya dönüştü. Barad-dûr temellerinden çöktü, Diş Kuleleri yerle bir oldu ve Kara Kapı yıkıldı. Zemin titredi ve çatladı. Hüküm Dağı'ndan püsküren lav ve küller Gorgoroth zeminine yayıldı. Nazgûl dağın alevleri arasında yanarak yok oldu ve Sauron'un köleleri, efendilerinin nazarından kurtularak paniğe kapıldılar, içlerine korku hakim oldu. Frodo ve Sam, Hüküm Dağı'nın lavları arasından Gwaihir, Landroval ve Meneldor adlı kartallar tarafından kurtarıldı ve güvenli bölgeye taşındı.

Mordor'un güney bölgesi Nurn, kuzeye nazaran daha az zarar görmüş bir bölgeydi ve Aragorn - Kral Elessar taç giyişinin ardından bu bölgeyi ve Núrnen Denizi'nin çevresini, taca bağlı olmaları şartıyla Mordor'un kölelerine bıraktı.
Başa Dön

KRONOLOJİ

İkinci Çağ

1000 ≈: Sauron, Númenorlular'ın büyüyen gücüne karşılık olarak Mordor'da hükümranlığını ilân etti. Barad-dûr'un yapımına başlandı.

1200 ≈: Sauron Mordor'dan ayrılarak Eregion'a geldi ve iyi görünüşüyle burada yaşayan elfleri kandırarak onlara sahip olduğu demircilik yeteneklerinden bazılarını öğretti.

1500 ≈: Eregionlu Demirci Elfler, Sauron'un denetiminde Güç Yüzüklerini dövmeye başladılar. Sauron Mordor'a geri döndü.

1600 ≈: Sauron Hüküm Dağı'nda Tek Yüzük'ü dövdü. Celebrimbor ve Elf Demircileri Sauron'un farkına vararak kandırıldıklarını farkettiler.

1693: Sauron Mordor'da büyük bir ordu oluşturdu ve elflere karşı savaş ilân etti.

1695: Sauron Eriador'u istila etti.

1701: Elfler ile Númenorlu insanların oluşturduğu güçlere yenilen Sauron Mordor'a geri döndü.

1800 ≈: Sauron'un gücü Doğu'ya doğru yayılmaya başladı.

2251: Nazgûl ilk defa Orta Dünya'da görüldü.

3262: Ar-Pharazón Mordor'a gelerek Sauron'a teslim ol çağrısında bulundu. Sauron Númenor'a götürülmeyi kabul etti.

3319: Númenor'un yıkılışı. Sauron yıkımda bedenini yitirdi, ruhu kaçmayı başardı.

3320: Sauron Mordor'a geri döndü. Elendil ve oğulları Gondor ve Arnor adlı iki krallık kurdular. Mordor'a gözcülük etmk amacıyla Minas Ithil inşa edildi.

3429: Hüküm Dağı'ndan duman yükselmeye başladı. Sauron Gondor'a saldırı düzenleyerek Minas Ithil'i ele geçirdi. Anárion Sauron'un güçlerini geri püskürttü.

3430: İnsanların ve Elflerin Son İttifakı oluşturuldu.

3434: Sauron'un güçleri Dagorlad Meydan Savaşı'nda yenilgiye uğradı. Son İttifak güçleri Kara Kapı'dan Mordor'a girdi. Barad-dûr Kuşatması başladı.

3441: Sauron Barad-dûr'dan inerek Elendil ve Gil-Galad ile savaştı. Sauron yenik düştü. Isildur, Sauron'un parmağını keserek Tek Yüzük'ü aldı. Sauron'un ruhu kaçarak saklanmaya başladı.

Üçüncü Çağ

2: Orklar Ferah Çayırlar'da Isildur'u katletti. Tek Yüzük sulara karışarak kayboldu.

1050 ≈: Sauron Yeşil Orman'da Dol Guldur adında bir kale inşa etti.

1636: Büyük Salgın Gondor'u tahrip etti. Gondor'un ileri karakol güçleri zayıfladı.

1980: Nazgûl Efendisi Mordor'a geldi. Sauron'un geri dönüşüne hazırlanmaları için diğer Nazgûlları bir araya getirdi.

2000: Minas Ithil kuşatıldı.

2002: Nazgûl Minas Ithil'i ele geçirdi. Şehrin ismi Minas Morgul olarak değiştirildi. Palantirlerden Ithil Taşı Nazgûl'un eline geçti.

2050: Eärnur Nazgûl Efendisi'ne meydan okumak için Minas Morgul'a girdi, bir daha kimse tarafından görülmedi. Kral soyunun kuruması üzerine Gondor'a vekilharçlar hükümdarlık yapmaya başladı.

2475: Gondor, Mordor'un kara Uruklarının saldırısına uğradı.

2901: Mordorlu Uruklar Ithilien'in kontrolünü ele geçirdiler. Ithilien yerlileri bölgeyi terkettiler.

2942: Sauron gizlice Mordor'a geri döndü.

2951: Sauron gizlenmekten vazgeçerek kendini belli etti. Mordor'un güçlerini bir araya getirdi ve Barad-dûr'u yeniden inşa etti.

2954: Hüküm Dağı'ndan alevler yeniden yükselmeye başladı.

3000 ≈: Mordor'un Gölgesi genişlemeye başladı.

3017: Gollum Sauron tarafından esir edilerek Barad-dûr'a getirildi. İşkence sırasında Shire ve Baggins isimlerini veren Gollum'un kaçmasına izin verildi.

20 Haziran 3018: Sauron'un emriyle Nazgûl Osgiliath'a saldırı düzenledi ve Yüzük'ü aramaya başladı.

5 Mart 3019: Hobbitler Kara Kapı'ya geldiler fakat Kapı'yı geçemeyeceklerini anladılar. Frodo, Gollum'un gizli bir yoldan Mordor'a girme önerisini kabul etti.
9 Mart 3019: Hobbitler alacakaranlıkta Morgul Yolu'na ulaştılar. Karanlık Mordor'dan yayılmaya başladı.
10 Mart 3019: Şafaksız Gün. Morannon'dan gelen ordu Cair Andros'u işgal ederek Anórien'e ilerledi. Sauron, Nazgûl Efendisi'ne işaret yollayarak Minas Tirith saldırısının başlama emrini verdi. Hobbitler Gollum'un rehberliğinde Düz Merdiven'i ve Döner Merdiven'i tırmandılar.
12 Mart 3019: Gollum hobbitleri Shelob'un İni'ne getirdi.
13 Mart 3019: Shelob Frodo'yu yaraladı. Orklar tarafından baygın olarak bulunan Frodo, Cirith Ungol Kulesi'ne hapsedildi.
14 Mart 3019: Frodo, Samwise Gamgee tarafından kurtarıldı.
15 Mart 3019: Pelennor Çayırları Savaşı. Sauron'un güçleri yenilgiye uğradı.
16 Mart 3019: Frodo ve Sam Morgai'den Hüküm Dağı'na baktılar.
17 Mart 3019: Shagrat Frodo'nun pelerini ile mithril zırhını, Sam'in kılıcını Barad-dûr'a getirdi.
18 Mart 3019: Frodo ve Sam ork birliklerinin Udûn'a yürüyüşlerine katıldı. Batının Hükümdarları Kara Kapı'nın görüş alanına girdiler.
19 Mart 3019: Frodo ve Sam orklardan kurtuldu ve yola devam etti.
22 Mart 3019: Frodo ve Sam, yoldan ayrılarak doğuya yöneldi.
23 Mart 3019: Hobbitler pek çok eşyasını yoldaki çukurlardan birine attı.
24 Mart 3019: Hobbitler Hüküm Dağı'nın eteklerine ulaştı.
25 Mart 3019: Batı'nın Komutanları Morannon Savaşı'nda Sauron'un güçleriyle çarpıştılar. Frodo, Kıyamet Çatlakları'na vardı ve Yüzük üzerinde hak iddia etti. Gollum Frodo'nun parmağını ısırarak Yüzük'ü ele geçirdi ve Kıyamet Çatlağı'na düştü. Tek Yüzük yok edildi. Sauron'a karşı nihai ve kesin zafer kazanıldı. Mordor yıkıma uğradı.

1 Mayıs 3019: Aragorn, yeniden birleşen Gondor ve Arnor krallıklarının tahtına çıktı ve tacını giydi. Mordor'un kölelerini serbest bırakarak onlara Núrnen Denizi dolaylarındaki toprakları bıraktı.
Başa Dön

SÖZCÜK BİLGİSİ

"Mordor" sözcük olarak "Kara Diyar" anlamına gelmektedir. Kelimedeki mor: "kara, karanlık", "dor" ise "diyar, çevre" anlamlarına gelmektedir. Mordor ismi Ortak Lisan'da genelde "Kara Diyar" olarak kullanılmaktadır, Kara Ülke ve Gölge Diyarı da bu bölge için kullanılan isimler arasındadır.

Silmarillion: "Ekler: Quenya ve Sindarin İsimlerindeki Öğeler - mor, dor"
Başa Dön

KAYNAKÇA

Yüzüklerin Efendisi - Ek A: "Gondor ve Anárion'un Varisleri", "Vekilharçlar"
Silmarillion: "Akallabeth", "Güç Yüzükleri ve Üçüncü Çağ Üzerine"
Unfinished Tales: "The History of Galadriel and Celeborn"
The History of Middle-earth, vol. VII, The Treason of Isengard: "The Story Foreseen from Moria", "The First Map - map III (Lithlad)"

Hazırlayan: Céruwine
Başa Dön
Kuyutorman.com - Orta Dünya & Númenor Kütüphanesi (s1.0.6) (2008) Powered by phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group
Dinamik Programlama: Emre Can Geçer (Céruwine)Tema Tasarımı: Poker Bandits

Orta Dünya & Númenor Kütüphanesi, Tolkien'in eserleri hakkında detaylı Türkçe bilgi sunmayı amaçlamaktadır. Kaynak gösterilmek koşulu ile metinler alıntılanabilir.